Упатство за GRUB

Tags: 

Познавам неколку луѓе кои имаат чести проблеми со бутирањето на својот компјутер, затоа што често, на некои магични начини, си го заебуваат boot-loader-от. Затоа еве корисна врска: упатсво за GRUB, и за оние што не ги познавам, а имаат слични проблеми.

Аха, ми текна. Уште еден одличен текст на истава тема.

Firefox != слободен софтвер?

Tags: 

Изненадување, изненадување... Читам некои докуметни за trademarks политиката на Мозила, и од линк до линк, стигам до блогот на Гервасе, еден од поглавните баџовци во Мозила.

Цитирам:

Free Binaries of Firefox

Six weeks ago, RMS emailed the Foundation to politely point out that the builds of Firefox we ship are not Free-as-in-speech. He's quite correct in this assertion. We ship Talkback, a non-free crash-reporting tool, and there are also some provisions in the Firefox EULA which he suggested are non-Free as well, such as the restriction on removing the trademarks, and the requirement to follow US export regulations.

Да бидам искрен, до овој момент не знаев дека Firefox се дистрибуира под друга лиценца, а не под триото MPL/GPL/LGPL. Колку проблематично може да биде ова? Едно е сигурно, прво правам преинсталација за да ја тргнам non-free-crash-reporting алатката.

Е сега, да продолжам да куцам во ослободениот ФФ. Трејдмарк политиката на фондацијата правеше полно проблеми до сега дури и за нас. Пример процесот на локализаиција е значајно отежнат (искомплициран) заради тие причини. Но вистинските проблеми почнаа (или почнале) да се јавуваат кога луѓето од Дебиан почнаа да думаат дали ваквата политика на Мозила е во согласност со DFSG (Правилата на Дебиан за слободен софтвер). Муабетот кој се врти околку тоа каков точно Firefox ќе дистрибуира Дебиан, но и што ќе се случи со другите ГНУ/Линукс дистрибуции.

Стварно не ми е јасно зошто Мозила толку многу ги комплицира работите. (Можеби бидејќи има полно proprietary лошотии останато од времето на Нетскејп во смисла на начин на размислување и човечки кадар?!?)

Сепак едно е јасно, а тоа е дека светската ФЛОСС заедница ќе се подели и по ова прашање, што ќе значи трошење на ресурси на преправање работи, наместо на правење нови (подобри). Така, ако е точно тоа на блогот на Гервасе, Мозила ќе вложи време и луѓе во правење на слободни бинарни датотеки кои, пазете, нема да ги промовира.

Ќе има ли сето ова некакво влијание на локализацијата на Фајрфокс? Сосема возможно... ќе почекаме да видиме што ќе се случи.

Веб страница за Mk-Mozilla-L10n или не?

Tags: 

Денеска јас, Дамјан, Игор С. и брат ми, кој додуше си дремеше на каучот, се занимававме со веб страница која би била дом на проектот за локализација на Мозила на македонски. Разгледавме повеќе опции: од статичен HTML, преку aether-базирано-нешто, до Drupal со SFX тема малку прилагодена на нашите потреби.

Накратко, крајниот резултат сеуште е далеку од некоја верзија што би била добра за очите на јавноста. Но и не го пишувам ова само заради правењето на веб страницата.

Да речеме, ќе ја направиме страницата. Ќе скинеме некој дизајн, ќе ставиме некоја основна содржина... Прашањето кое следи е кој ќе ја одржува страницата? Станува се поочигледно дека локализацијата на Мозила&Co го надмина слободното време на еден човек (мене), а најверојатно ќе го надмине и слободното време на двајца (+ Дамјан). И како што проектот ќе расте, а сигурно ќе расте, прашањата за приоритети и уште раце во локализацијата ќе се стануваат се почести.

Веќе некое време размислувам дали да продолжам со одржувањето на преводот на Mozilla suite-от. Зошто? Едноставно не ни знам дали некој воопшто го користи, а за понатаму и да не зборуваме.

Кога Фајрфокс ќе стигне во верзија 1.1, т.е. пред да стигне, сигурно ќе има полно работа да се направи преводот подобар: евентуално да се додаде и превод на DOM Inspector-от, а можеби и на помошта. Паралелно со ФФ 1.1 ќе излезе и Тандрбрд 1.1 (да речеме во разлика од неколку дена). Луѓето од Мозила веќе планираат локализацијата на ТБ да биде иста со онаа на ФФ, што ќе значи барем 30% повеќе работа само околу ТБ 1.1.

Уште од сега мислам целото внимание да го посветам на ФФ 1.1. ТБ 1.1 со т.н. source локализација да касни во однос на другите официјални билдови. А suite-от?

Па прашањето е дали нашиот Мозила L10n тим ќе порасне или не? Навистина би било добро да знаеме дека имаме човек кој се грижи за нашите веб страни и за оние кои од Мозила ги бараат, човек кој ќе се грижи за Installer датотеките, човек кој ќе се грижи за suite-от... Да не споменувам дека уште раце ќе бидат потребни кога Nvu ќе стигне до 1.0 (сега е 0.9), а исто и за Sunbird.

Што ќе биде?

Велес: Јавна дебата за Националната стратегија за информатичко општество

Tags: 

„Добро бе луѓе, што зборувате за вакви или онакви високи технологии. Доста со тие сложени зборови. Дајте телефони барем да имаме. Во моето село луѓето обичен телефон немаат. Плаќаат по 500 денари, а не ни разговараат.“

Вака отприлика изгледаше еден од коментарите кои присутните ги дадоа после презентацијата на Националната стратегија за информатичко општество, одржана денес во Велес.

Мозила 1.7.5 на македонски јазик

Tags: 

Ете. XPI за последната стабилна верзија на пакетот Мозила со чија помош ќе добиете Мозила на македонски јазик. Кратко упатсво: инсталирате, Edit -> Preferences, таму избирате македонски и на крај ја рестартирате Мозилата.

Уствари веќе некое време се премислувам за тоа што да правам со преводот на Мозила, т.е. дали да продолжам да го одржувам, или да го баталам и да ги одржувам само Фајрфокс и Тандрбрд. Овој го направив за да ги мигрирам преводите од Mozilla Translator во Kbabel (т.е. PO формат).

Миграцијата ми беше потребна за да можам да го направам преводот на Тандрбрд 1.0. Сега (најверојатно) нема да морам многу да преведувам, туку само ќе ги искористам преводите од Фајрфокс и Мозила. Така, ако се оди по планот за некои 15-тина дена би имале и Тандрбирд на македонски.

Се разбира и некоја веб страничка за целава работа добро би дошла. Тоа можеби за 30-тина дена. :)

Грешките на вообичаеното место, во соодветната категорија.

OpenOffice.org 2.0 на македонски

Tags: 

Го пратив ова на листа, па си викам ај и овде, колку да ми живне блогов. :)

OOo 2.0 е (скоро) во string freeze. Од една до друга од т.н. milestone верзии пред 2.0 има само мали промени. Од секој milestone има готови POT датотеки за ОО и за help-от. Вкупниот број стрингови за двете е 52 000 (педесет и две илјади). Тоа 7+ пати повеќе од Мозила suite-от.

Проценките велат дека само ОО може да се преведе од 4 луѓе за 4 месеци, под претпоставка дека тие ќе имаат добар Glossary (нели, ние го немаме направено), и дека ќе работат само на ОО. Во наши услови јас би додал + 4 за help-от + еден месец за мрза, па така би имале ОО 2.0 на македонски за едно пет месеци ако почнеме сега.

Прашањето дали стариот превод може да се користи исто така треба да се разгледа. Стариот превод е касапница, и никој го нема одржувано од јануари 2003 кога беше маратонот. Значи треба да процениме дали ќе биде попрактично да се почне од почеток, или па да се прави rough translation на новите po датотеки.

Исто така треба да видиме дали некои фирми би го поддржале локализирањето на ОО. Први на ум ми паѓаат Неоком, бидејќи тие продаваа прилично машини со единицата на македонски, па можеби би имале интересе и од двојката. Има други фирми кои го правеле истото? Како и да е, доколку на 8 кои ќе работат 5 месеци им се плаќаат стандардните 10 000 што доаѓаат за хонорарна работа (или еве 9 000 според просечната плата во ИТ индустријата во Македонија) потребни се помеѓу 6 и 7 илјади евра.

Секако во предвид треба да се земе и правењето/надградбата на spellcheck-ерот, како и усовршување на макрото за конверзија од YUSCII во UTF-8.

Се приближува Фајрфокс 1.0 на македонски

Tags: 

После долга работа, Фајрфокс 1.0 на македонски е скоро готов. За оние кои не го пробале еве го XPI-то кое ќе го направи вашиот Фајфокс на македонски. Октако ќе го инсталирате XPI-то, треба да го стартувате Фајрфокс со опцијата: -UILocale mk-MK -contentLocale MK и тоа е тоа.

Наскоро ќе има и официјален македонски Фајрфокс билд достапен на страниците на mozilla.org. Stay tuned.

Слободен софтвер, слободно општество

Tags: 

Денес, јас и Дамјан (и неговиот лаптоп :)), како претставници на Слободен софтвер Македонија, одржавме две предавања за слободниот софтвер на студентите на новинарство на правниот факултет. Предавањата траеа од 12 до 16 часот, т.е. во стандардниот термин за часови по информатика на овие студии. Предавањата се концентрираа пред се на филозовските и етичките прашања кои се основа на слободниот софтвер, но и на ширењето на овие идеи во другиот дигитален свет: филмовите, музиката, текстовите на интернет и сл.

Слободата секако беше главната тема.

Покрај освртот кон слободната како главно прашање зборувавме и за заедницата, за луѓето кои работат на и со слободен софтвер, за creative commons, за авторските права и патентите. Зборувавме и за софтверот и неговата практична употреба, и за тоа каде можете да најдете слободен софтвер и како можете да го користите: дали е лесен за употреба? Да секако! Секако, направивме и осврт кон позитивните влијанија и користи кои општеството во целина може да ги има од користењето и поддржувањето на слободниот софтвер, со посебен акцент на образованието, економијата и јавните служби или државата.

Предавањата всушност траеја по еден час (60-тина минути -- значи две предавања, едно за студентите од втора и едно за студентите од трета година) по што следеше кратка пауза и можност студентите да поставуваат прашања, или пак да отпочнат некоја дискусија. Ова за жал не се случи баш онака како што се надевавме, но сепак неколку студенти си поиграа со лаптопот на Дамјан кој работи на слободен софтвер. Исто така поделивме околу 40-тина дискови TheOpenCD. Искрено се надевам дека оние кои ги земаа дисковите ќе го искористат и софтверот кој се наоѓа на нив.

Ова е втора година како студентите на новинарство слушаат предавања за слободен софтвер, и мислам дека би било добро оваа тема да стане постојан дел од нивната настава -- или се надевам дека и другата година ќе правиме вакво предавање. Секако би било добро вакви предавања да има и на другите факултети од општествените науки (не ги споменувам ПМФ-информатика и ЕТФ, бидејќи сметам дека таму секако слободниот софтвер мора да се употребува и учи) каде информатиката е дел од наставата, па ако некој одлучи да поведе ваква иницијатива, јас, Дамјан и лаптопот сме спремни и чекаме. :)

И конечно, благодарност до професорот Ѓорѓе Иванов и Миша Поповиќ кои се грижат за организирањето на овие предавања.

Забелешка:

Овие предавања на Правниот факултет се одржуваат веќе две години по ред (2003 и 2004), некаде во ноември, на часовите по информатика на студиите за новинарство има предавања за слободниот софтвер.

Презентациите што се приложени овде се дел од тие предавање. Тие се прилично обемни и се добра рамка за секој кој би сакал да зборува на историјата на слободниот софтвер и неговото општествено значење.

Колку чини Линукс кернелот?

Tags: 

Приказнава започнува навистина интересно. Извесен Jeff V. Merkey на 7ми октомври понудил 50.000 долари на линукс кернел мејлинг листата за да добие копија од кернелот под БСД лиценца (која што подоцна може да ја направи неслободна - хехе). Неговата понуда била веднаш одбиена, и за тоа нема што повеќе да се зборува. Интересното е што понудава била повод да се пресмета колку навистина чини кернелот.

Првичната пресметка е дека чинел некаде околу 176 милиони долари. Но, Дејвид Вилер се помачил и пресметал дека за да се направи 2.6 линукс кернелот во овој момент во еден затворен систем потребни се 612 милиони долари. Така вистинската вредност на кернелот е некаде во милијарди. (Логично нели, бидејќи за да се исплати да го правиш цената на чинење треба да биде поголема од вредноста која ќе ја оствари производот на пазарот.)

И сега, замислете, вие си возите такво кернелче за беспари. Добра ли е слободата или не?

Текстот е тука. И ако по некоја случајност ви се чита уште нешто од Вилер ова не смеете да го пропуштите.

Pages